Կար-չկար մի շուն կար, այդ շունը շատ էր սպապսում գարնանը: Մենք նույնպես սպասում էինք գարնանը, որպեսզի շանը տանենք զբոսնելու: Այս ձմռանը անքան շատ ձյուն էր եկել, որ անգամ շանը ծածկում էր: Այդ պատճառով մենք չկարողացանք նրան տանել զբոսանքի: Շունը շատ որախացավ որ շուտով գարուն պետք է գա:

Լոռին պատմական Հայաստանում մտնում էր Գուգարաց աշխարհի Տաշիր գավառի կազմի մեջ։ Նա Լոռի կոչվեց 10-րդ դարից, երբ Լոռի բերդաքաղաքը դարձավ Տաշիրի վարչաքաղաքակաւն կենտրոնը։ Նա կոչվել է նաև Լոռե։ Քաղաքի ավերակները գտնվում են Ստեփանավանից երեք կիլոմետր հարավ-արևելք, Ձորագետի բարձրադիր ձախ ափին։

Տաշիր գավառը, որը Գուգարքի չորրորդ գավառն էր, իր մեջ էր առնում այժմյան Ստեփանավանի, Կալինինպի և Թումանյանի շրջանները։

Գուգարքը կառավարողները կոչվում էին բդեշխներ, որը պահլավերեն բառացի նշանակում է տեղապահ կամ փոխարքա։

Լոռին իր բնությամբ գեղատեսիլ և ուրույն աշխարհ է։ Կախարդական է Լոռին իր վեհանիստ սարերով, գեղատեսիլ անտառներով, լեռնային զուլալ ջրերով, մեղմ ու բարերար կլիմայով։ Նրան շրջապատող լեռները կանաչազարդ

են, շատ մասերում անտառապատ։

Ջավախքի լեռնավահան

Ջավախքի լեռնավահանը գտնվում է ՀՀ Լոռու, Շիրակի մարզերում և Վրաստանում: Սկսվում է Քարախաչի լեռնանցքից և միջօրեականի ուղղությամբ ձգվում է մինչև Վրաստանի՝ Դիքմադաշ լեռնանցքը: Երկարությունը՝ 65 կմ, ՀՀ-ում՝ 20 կմ: Ամենաբարձր կետը ՀՀ-ում Աչքասարն է (3196 մ), Վրաստանում՝ Եմլիկի լեռն է (3054 մ): Ջավախքի լեռներին անվանում են նաև Խոնավ լեռներ, Կանգառք, Մթին լեռներ:

Աչքասար հս-արլ. լանջից է սկիզբ առնում Տաշիր գետի աջ՝ Մթնաձոր վտակը, իսկ արևմտյան լանջին է գտնվում Յոթաղբյուրը: Աչքասարը լավային կոն է՝ կազմված անդեզիտացիդներից, լանջերը զառիթափ են ու ծածկված մերձալպյան բուսականությամբ, իսկ բարձրադիր մասերը՝ քարակառկառներով և ալպյան գորգերով:

Լեռնավահանը սկսվում է Թրիալեթի լեռների կենտրոնական հատվածից և ձգվելով միջօրեականի ուղղությամբ՝ հասնում է Քարախաչի լեռնանցք: 

Ծովեր լիճ

Ծովեր լճակը գտնվում է Լոռու մարզում՝ Դսեղ գյուղից 3 կմ հարավ-արևելք, Սևորդյաց լեռների հյուսիսային լանջի աղեղնաձև գոգավորությունում, ծովի մակերևույթից 1390 մետր բարձրության վրա։

Թեսթ 1
Ջանի Ռոդարի
Տարօրինակ Հարցեր

Կար-չկար մի տղա, որն ամբողջ օրը սրան-նրան ձանձրացնում էր իր հարցերով: Հարցեր տալն, իհարկե, վատ բան չէ, ընդհակառակը, հարցասիրությունը գովելի է, բայց վատն այն է, որ այդ տղայի հարցերին ոչ ոք չէր կարողանում պատասխանել:

Ասենք՝ գալիս էր ու հարցնում.

-Ինչո՞ւ դարակները սեղան ունեն:

Մարդիկ զարմանքից աչքերը չռում էին կամ էլ հենց այնպես պատասխանում.

-Դարակները նրա համար են, որ նրանց մեջ որևէ բան դնեն, օրինակ՝ սպասք, դանակ, պատառաքաղ և այլն:

-Ես գիտեմ՝ ինչի համար են դարակները, բայց ինչո՞ւ դարակները սեղան ունեն:

Մարդիկ թոթովում էին ուսերը ու հեռանում:

Մի ուրիշ անգամ նա հարցնում էր.

-Ինչո՞ւ պոչը ձուկ ունի:

Կամ թե՝  ինչո՞ւ բեղերը կատու ունեն:

Տղան մեծանում էր, բայց շարունակում էր մնալ ինչուիկ և այն էլ ոչ թե սովորական, այլ՝ հակառակ ինչուիկ:

Մեծանալուց հետո էլ նա դիմում էր բոլորին զանազան հարցերով: Պարզ է, որ ոչ ոք չէր կարողանում պատախանել նրա հարցերին: Բոլորովին հուսահատվելով՝ հակառակ ինչուիկը տեղափոխվեց մի սարի գագաթ, իր համար խրճիթ շինեց և այնտեղ հնարում էր նոր-նոր հարցեր: Հնարում էր, գրում  տետրի մեջ, իսկ հետո մեծ տանջանքով աշխատում գտնել դրանց պատասխանները: Սակայն ամբողջ կյանքում նա այդպես էլ երբեք չգտավ իր հարցերի պատասխանները: Եվ ինչպե՞ս գտներ, եթե նրա տետրում գրված էր.«Ինչո՞ւ ստվերը բարդի ունի: Ինչո՞ւ ամպերը նամակ չեն գրում: Ինչո՞ւ նամականիշները գարեջուր չեն խմում»:

Աստիճանաբար նրա մորուքն աճեց, երկա~ր մորուք  դարձավ նա չէր էլ մտածում սափրել: Դրա փոխարեն նա նոր հարց հորինեց՝ «Ինչո՞ւ մորուքը դեմք ունի»:

Երբ նա մեռավ, մի գիտնական ուսումնասիրեց նրա կյանքը և զարմանալի հայտնագործություն արեց: Պարզեց, որ ինչուիկը սովոր էր գուլպաները շրջերես հագնել և այդպես էլ հագնում էր իր ամբողջ կյանքում: Հենց այդ պատճառով էլ մինչև վերջ չսովորեց ճիշտ հարցեր տալ:

Հապա նայիր քո գուլպաներին. ճի՞շտ ես հագել:

1. Տեքստի չորս բառերում տառի փոխարեն վանդակ է դրված, դու՛րս գրիր այդ բառերը՝ լրացնելով բաց թողած տառերը:
   ամբողջ անգամ երբեք դարձավ

• Ի՞նչ է նշանակում տեքստում հանդիպող շրջերես բառը:

• գ/հակառակ կողմով

• Գրի՛ր տեքստում ընդգծված բառերի հականիշները:
  Պարզ-բարդ              

Վատ-լավ                 

Սովորական-անսովոր
երկար-կարճ            

• Տեքստի տրված բառերից  որո՞ւմ վերջածանց չկա.

Դ/գարեջուր

• Տեքստի տրված բառերից ո՞րն է դրված եզակի թվով.       

դ/ խրճիթ                               

• Տեքսից դու՛րս գրիր երկուական գոյական և ածական:

Տղա, հարց, գովելի, վատ:

• Վերականգնի՛ր տրված բայերի ուղիղ ձևերը:
  ա/ձանձրացնում է              ձանձրացնել
  բ/չէր կարողանում               կարողանալ
  գ/դնեն                                     դնել
  դ/դարձավ                              դառնալ

• Գտի՛ր ընդգծված նախադասության ենթական ու ստորոգյալը:
  ենթակա      ստվերը

ստորոգյալ     ունի

1. Ո՞րն է կլոր տարի դարձվածքի իմաստը.
   գ/ամբողջ տարին
   
   
   
2. Այն ի՞նչն է, այն ի՞նչը.
   Մի փոքրիկ պապիկ,
   հագին հազար շապիկ:
                                     ————————————

1. Մեկ նախադասությամբ նկարագրի՛ր հարցասեր տղային:
   Հարցասեր տղան իր բոլոր հարցերը տալիս էր շրջված և ոչ ոք չէր կարողանում պատասխանել:
   
   
2. Ինչո՞ւ  էր դժվար պատասխանել տղայի հարցերին.
   գ/տղան հակառակ ինչուիկ էր
   
   

1. Բոլորովին հուսահատվելով ̀ ի՞նչ արեց ինչուիկը:
   Ինչուիկը գնաց սարի գագաթը:
2. Հորինի՛ր նմանատիպ երեք հարց ու պատասխանի՛ր:
   Ինչու՞ պոչը աղվես ունի:

Ինչու՞ կատուն աչք ունի:

Ինչու՞ քիթը շուն ունի:

1. Նայի՛ր շուրջդ. գտի՛ր թարս հարցեր :

Ինչու՞ բռնակը դուռ ունի:

Ինչու՞ լույսը լամպ ունի:

Ինչու՞ ջուրը բաժակ ունի:

Моя семья

И так моя семья это я, моя мама и папа, моя мама работает с инженерами, но она не инженер, она руководит бухгалтерией. А Папа работает в банке тоже бухгалтером. У меня есть четыри двоюродных сестёр и пять двоюродных братьев. У меня есть бабушка и дедушка. Они пенсионеры и не работают. Мы живём в Ереване, в собственном доме.   

Դասարանական առաջադրանքներ

 Ճանապարհ, ժամանակ արագություն

Դասարանական առաջադրանքներ

1․ Ինքնաթիռը քանի՞ կիլոմետր կթռչի 3 ժամում, եթե նրա թռիչքի արագությունը 800կմ/1ժ է։    3×800=2400

2․ Հաշվի՛ր ավտոմեքենայի և գնացքի անցած ճանապարը 4 ժամում՝ իմանալով, որ ավտոմեքենան ընթացել է 70կմ/ժ արագությամբ, իսկ գնացքը՝ 15կմ/ժ-ով ավելի արագ։ գնացքը՝ 70+15=85կմ/ժ արագությամբ: 70×4=280     85×4=340

3․ Հեծյալը 130մ/ր արագությամբ A վայրից շարժվեց դեպի  5կմ300մ հեռավորության վրա գտնվող B վայրը։ Որքա՞ն ճանապարհ նա դեռ կունենա անցնելու շարժվելուց 30ր հետո։ 130×30=3900     5300-3900=1400

4․ A և B վայրերից իրար ընդառաջ միաժամանակ դուրս եկան երկու ավտոմեքենա։ Առաջին ավտոմեքենան շարժվում էր 85կմ/ժ արագությամբ, իսկ երկրորդը՝ 90կմ/ժ արագությամբ։ Շարժվելուց 2ժ հետո նրանք հանդիպեցին։ Հաշվի՛ր A և B վայրերի միջև եղած հեռավորությունը։

85×2=170 90×2=180 170+180=350

Տնային առաջադրանքներ

1․Որքա՞ն ճանապարհ կանցնի կրիան 10 րոպեում, եթե նրա շարժման արագությունը 12մ/ր է։   12×10=120

2․ Որքա՞ն ճանապարհ անցած կլինի արբանյակը թռիչքից 15վ հետո, եթե նրա թռիչքի արագությունը 8կմ/վ է։ 15×8=120

3. Ավտոմեքենան 90կմ/ժ արագությամբ  A քաղաքից մեկնեց 360կմ հեռավորության վրա գտնվող B քաղաքը։ A քաղաքից դուրս գալուց 3ժ հետո որքա՞ն կլինի նրա հեռավորությունը B քաղաքի:

90×3=270        360-270=90

4․ A և B վայրերից իրար ընդառաջ միաժամանակ դուրս եկան երկու ավտոմեքենա։ Առաջին ավտոմեքենան շարժվում էր 75կմ/ժ արագությամբ, իսկ երկրորդը՝ 80կմ/ժ արագությամբ։ Շարժվելուց 3ժ հետո նրանք հանդիպեցին։ Հաշվի՛ր A և B վայրերի միջև եղած հեռավորությունը։

75×3=225     80×3=240     225+240=465

Задание 1. Раскройте скобки.

Образец. Он договорился встретиться со (старые друзья). – Он договорился встретиться со старыми друзьями.

1. В комнату вошёл незнакомец с (большая борода и пышные усы).

   В комнату вошёл незнакомец с большой бородой и пышными усами.

• На экзамене можно пользоваться (простой калькулятор).

   На экзамене можно пользоваться простим калькулятором.

• Когда он был ребёнком, то мечтал стать (известный хирург).

Когда он был ребёнком, то мечтал стать известным хирургом.

• Ребята договорились о встрече и обменялись (телефонные номера).

Ребята договорились о встрече и обменялись телефонными номерами.

• Весь зал наслаждался (прекрасная музыка).

Весь зал наслаждался прекрасной музыкой.

• Я хочу поздравить вас с (профессиональный праздник).

Я хочу поздравить вас с профессиональным праздником.

• Дети смеялись над (забавные шутки) клоуна.

Дети смеялись над забавными шутками клоуна.    

• С (большая радость) она вернулась домой.

С большой радостью она вернулась домой.

• Он никак не мог помириться с (бывший враг).

Он никак не мог помириться с бывшим врагом.

1. Ольга написала объявление (красный фломастер).

         Ольга написала объявление красным фломастером.

Задание 2. Вставьте пропущенные словосочетания в нужной форме.

Используйте словосочетания: огромная армия, младшая сестра, большое внимание, дремучий лес, утренняя зарядка, грамматические ошибки, научный доклад, открытое небо, родные братья, далёкое озеро, обеденный стол.

1. Генерал командовал огромной армией.
2. Учёный долго работал над научным докладом.
3. Он пишет с грамматическими ошибками.
4. Разница между родными братьями была сразу видна.
5. Перед утренней  зарядкой, он успел плотно позавтракать.
6. Зрители смотрели этот фильм с большим вниманием,
7. Концерт проходил под открытым небом
8. Широкая радуга стояла над далёким озером, где-то за дремучим лесом шёл дождь.
9. Письмо мы нашли под обеденным столом.
10. Анна не хотела извиняться перед своей младшей сестрой

Задание 3. Раскройте скобки.

Образец. Каким спортсменом ты восхищаешься? (известный) – Известным.

1. С каким хлебом ты ешь бутерброд? (чёрный) — Чёрным
2. Над каким романом работал писатель? (исторический) – Историческим.
3. Перед каким магазином остановился автобус? (книжный) – Книжным.
4. Какой одеждой интересуется твоя сестра? (модная) – Модной.
5. С какими ошибками мальчик написал диктант? (грубые) – Грубыми.
6. Рядом с каким общежитием находится метро? (студенческое) – Студенческим.
7. За какими продуктами Анна пошла в магазин? (молочные) – Молочными.
8. С какой сестрой она встретилась? (младшая) – Младшой.

Պարզ 5 բառ               ածանցավոր 5 բառ               բարդ 5, բառ: 

Աղքատ                        աղբանոց                                կիսավեր

 Օր                              կարգադրություն                   աչքալուս

  Ջուր                          լավություն                              խնամախոս

  Բաղաջ                    անպատվություն                     տունուտեղ

Ջաղաց                       հնձվոր                                   աղուհացը

Ջաղացպան- Ջրաղացպան- Ջրաղացի աշխատանքին հսկող՝ ջրաղացը բանեցնող մարդ,

 քուրք- մուշտակ, մորթիով վերարկու

փոստալ- Մորթե հնամաշ գլխարկ,

Բաղարջ- Չթթված  խմորից թխած հաց,

Լինգ- մեկ կամ երկու կողմից սրված ծայրով մետաղյա ձող,

Կոտ- Փայտե աման, որ իբրև չափ Էր ծառայում հացահատիկի համար

Խնամախոս- Հարսնախոս

Խլշկոտել-Այս ու այն կողմը նայել՝ դիտելու համար Կացեք- կենալ, Կանգ առնել, Սպասել: